الراغب الأصفهاني ( مترجم : غلامرضا خسروى حسينى )
507
المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى )
حاصل شده است هر چند چيز پاكى باشد از نظر اسلام و عاقبت آن پاك نمىتواند باشد ) . و بر اين اساس فرمود : ( كُلُوا مِنْ طَيِّباتِ ما رَزَقْناكُمْ - 57 / بقره ) ( فَكُلُوا مِمَّا رَزَقَكُمُ اللَّهُ حَلالًا طَيِّباً - 88 / مائده ) ( لا تُحَرِّمُوا طَيِّباتِ ما أَحَلَّ اللَّهُ لَكُمْ - 87 / مائده ) « 1 » ( كُلُوا مِنَ الطَّيِّباتِ وَ اعْمَلُوا صالِحاً - 51 / مؤمنون ) و اين همان مقصود و مراد آيه : ( وَ الطَّيِّباتِ مِنَ الرِّزْقِ - 32 / اعراف ) است . ( كه مىگويد با عمل صالح و شايسته رزق و طيّبات خويش بدست آريد و بخوريد نه از راه و اعمال ناروا و غير صالح ) و آيه : ( الْيَوْمَ أُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّباتُ - 5 / مائده ) كه گفته شده مقصود از آن - ذبائح - است . ( حيوانات حلال گوشت با ذبح شرعى ) و آيه : ( وَ رَزَقَكُمْ مِنَ الطَّيِّباتِ 26 / انفال ) اشاره به غنيمتهاست . و نيز انسان طيّب كسى است كه از پليدى جهل و فسق و فجور و اعمال زشت و قبيح خالى و دور باشد و با زيور عمل و ايمان و اعمال نيك آراسته باشد . و در آيه : ( الَّذِينَ تَتَوَفَّاهُمُ الْمَلائِكَةُ طَيِّبِينَ - 32 / نحل ) همان انسانهاى طيّب را قصد و
--> ( 1 ) آيه خطاب به مؤمنين است مىگويد : چيزهاى پاكى كه خداى برايتان حلال كرده است حرام نكنيد يعنى نابجا بدست نياوريد و بيش از اندازه نياز حاصل نكنيد و به دنبالش مىگويد : ( وَ لا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ - 87 / مائده ) با تعدّى و زياده روى طيّبات و آنچه را كه خداوند حلال كرده است حرام نكنيد ، از اين آيه به روشنى مىفهميم كه بدست آوردن متاع هلال و هر چيزى كه خداوند براى بهرهمندى زندگى انسان پاك گردانيده اگر بيش از نياز جمع شود و براى بدست آوردن آن تجاوز و تعدّى از حدّ شود و از جاى ناروايى حاصل شود مثل اين است كه حرامى بدست آمده سپس مىگويد : از آنچه كه خداوند روزيتان كرده به صورت حلال و جايز بخوريد و از خداوندى كه به او ايمان داريد پروا كنيد . بديهى است اگر اين دستور بزرگ اجتماعى و اقتصادى و الهى در ميان مسلمين پياده شود و فرمانش بر روحشان سيطره داشته باشد سنگچينى و پايههاى بهشت موعود از همين دنيا نهاده مىشود زيرا ديگر در ميان بشر حلالى با تجاوز حرام نمىشود و همه نعمات الهى عادلانه به همه مىرسد زيرا گفت : بيش از اندازه نياز حرام است و ديگر تعدّى و تجاوز معنى نخواهد داشت .